Terminowe pułapki umowy o pracę na okres próbny

Umowa o pracę na okres próbny jest jedną z najczęściej wybieranych początkowych form współpracy. Pracodawcy daje możliwość zweryfikowania – w pewnym stopniu – przydatności pracownika do pracy, a pracownikowi – możliwość sprawdzenia, czy pracodawca i sama praca spełniają jego oczekiwania. Maksymalny okres, na jaki strony mogą się związać umową na okres próbny nie jest długi, jako że nie może przekroczyć 3 miesięcy. Umowę taką stosunkowo łatwo jest wypowiedzieć, w tym w szczególności nie ma obowiązku podawania przyczyny jej wypowiedzenia. Okres wypowiedzenia umowy na okres próbny również nie jest długi i w zależności od długości okresu próbnego wynosi 3 dni robocze, 1 tydzień lub 2 tygodnie.  

Gdzie owa pułapka?

Pomimo, jak wydawać by się mogło nieskomplikowanego charakteru umowy na okres próbny, sporo wątpliwości w praktyce rodzi np. ustalenie okresu jej obowiązywania, szczególnie gdy rozpoczyna się on i kończy w trakcie miesiąca. Wątpliwości te są jak najbardziej zrozumiałe, szczególnie jeśli wziąć pod uwagę, problematyka terminów i sposobu ich ustalania na gruncie prawa pracy niejednokrotnie była przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego. 

Rozwiewamy wątpliwości

W orzecznictwie od wielu już lat podkreśla się, że w prawie pracy ustanowione są odrębne od cywilnych reguły liczenia terminów (okresów), zwłaszcza w związku z wprowadzeniem ustawowych okresów i terminów wypowiedzenia umów, w celu doprowadzenia do takiego stanu, by dzień, w którym zwyczajowo zatrudnia się pracowników, nie nakładał się (nie pokrywał się) na dzień, w którym rozwiązuje się stosunek pracy, a jedynie dzień ten bezpośrednio poprzedzał. Prawidłowość tą należy mieć na względzie także wtedy, gdy nie dochodzi do rozwiązania stosunku pracy, a jedynie powstaje potrzeba ustalenia upływu okresu pracy o znanej długości. 

Z tego powodu m.in. umowa na okres próbny 3 miesięcy rozpoczynająca się np. 1 września zakończy się 30 listopada. Jeśli natomiast umowa na 3-miesięczny okres próbny zostanie zawarta 10 września, to zakończy się 9 grudnia. 

Co ważne, te same zasady liczenia terminów stosuje się także przy okazji obliczania okresów pracy, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych.